• Frans Tol

Ingrid van Engelshoven in Nieuw-Vennep op zoek naar kampverleden familieleden

NIEUW-VENNEP Maandagmorgen kwam de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Ingrid van Engelshoven in Nieuw-Vennep op bezoek bij Thea Meulders (80) die een begeesterd gastdocent en penningmeester is van de Stichting Gastdocenten WO II Zuid-Oost Azië: 'Omdat zij zichzelf had uitgenodigd bleek het om een informeel bezoek op persoonlijke titel te gaan. Het bleek dat haar vader, tante en grootmoeder tijdens de Tweede Wereldoorlog in Indonesië in Jappenkampen hebben gezeten. Zij wilde gewoon meer weten over de omstandigheden in die kampen om een beter inzicht in hun verleden te krijgen. Want praten daarover deden haar familieleden niet. Daarover was vooral geslotenheid.'

Thea Meulders, die in 1939 op Java geboren werd als dochter van een KNIL-militair, kan zich het kampleven nog goed herinneren: "We werden eerst in een kostschool geïnterneerd, maar de Japanners maakten er een echt kamp van. We leden honger omdat wij maar twee keer per dag een soort pap kregen. De vrouwen moesten dwangarbeid verrichten op het land, in de schoonmaak en het afvoeren van overledenen."

VERPLICHTE KOST Eigenlijk waren het passieve vernietigingskampen. Meulders vindt dat het Indische verleden niet goed tot uiting komt in de hier onderwezen geschiedenis: "Ik heb bijvoorbeeld mevrouw van Engelshoven twee jeugdboeken laten zien die eigenlijk verplichte kost zouden moeten zijn in het geschiedenis onderwijs. Het ene boek dat Dromen van Vrijheid heet is echt goed geschreven door Lieke van Duin n.a.v. het verhaal van Truus Huizinga. Het andere boek heet Kind van Indië. Geschreven door Jetty Heemskerk is dat met vooral veel feiten een prima onderwijs boek.' Volgens Meulders vond ook de minister dat er op dit gebied gebrekkig onderwijs gegeven wordt. Maar nog op ander gebied houdt het koloniale verleden minister van Engelshoven bezig. Zij onderzoekt o.a. of koloniale kunst niet teruggegeven moet worden en wil onderzoek naar illegale berging van de oorlogswrakken van de Hr.Ms De Ruyter, Hr.Ms Java en Hr.Ms Kortenaer. Ook wil zij herziening van de Canon met daarin het Indië-verhaal en een grotere rol voor vrouwen.

OVERGAVE Het zit docente Thea Meulders dwars dat wij hier in Nederland aannemen dat de Tweede Wereldoorlog op 5 mei 1945 eindigde nadat Johannes Blaskowitz, de Duitse hoofdcommandant in Nederland, zich op die dag om 16.00 uur in Hotel de Wereld in Wageningen overgaf aan de Canadese generaal Charles Foulkes in aanwezigheid van Prins Bernhard die de Nederlandse strijdkrachten vertegenwoordigde: 'Dat is dus niet zo. Dat geldt wel voor de bevrijding van de Duitse bezetter in Nederland maar in het Verre Oosten duurde die oorlog nog voort. Pas na de nucleaire aanvallen op Hiroshima en Nagasaki besloot keizer Hirohito tot overgave van Japan. Dat was op 15 augustus 1945. Maar eigenlijk eindigt die Tweede Wereldoorlog pas officieel op 2 september 1945 nadat de Amerikaanse generaal Douglas MacArthur op slagschip USS Missouri de Japanse overgave geaccordeerd had.' Een jaar later kwam Meulders op 7-jarige leeftijd in een vrachtschip naar Nederland: 'We sliepen daar zeshoog in hangmatten. Wat wij meegemaakt hebben in het kamp zal vergelijkbaar zijn met wat de familie van Engelshoven heeft meegemaakt. Zelf ik voel mij toch geen slachtoffer, wel een getroffene. Feit is wel dat dat allemaal een leerproces was, wat mij gemaakt heeft tot wie ik nu ben!"

Frans Tol